Woordenlijst: spraakzoeken en AI-zichtbaarheid

Alle begrippen rond spraakzoeken en AI-zichtbaarheid, kort en helder uitgelegd — zodat je altijd precies weet waarover het gaat.

Spraakzoeken (voice search): Spraakzoeken betekent dat iemand een vraag hardop stelt aan een assistent zoals Siri, Alexa of Google Assistant, in plaats van ze in te typen. De assistent geeft doorgaans één gesproken antwoord in plaats van een lijst met resultaten. Voor een lokale zaak is dat ene antwoord het verschil tussen een nieuwe klant en geen klant.
AI-zichtbaarheid: AI-zichtbaarheid is de mate waarin AI-assistenten zoals ChatGPT, Gemini en Perplexity een bedrijf kennen, correct beschrijven en aanbevelen. Ze wordt bepaald door de kwaliteit en consistentie van de openbare gegevens over dat bedrijf. Een zaak met sterke AI-zichtbaarheid wordt vaker genoemd als antwoord op vragen van klanten.
Antwoordmachine (answer engine): Een antwoordmachine is een systeem dat één rechtstreeks antwoord geeft op een vraag, in plaats van een lijst met links. Spraakassistenten en AI-chatbots zijn antwoordmachines: ze kiezen zelf de bron die ze het meest vertrouwen. Wie niet gekozen wordt, blijft voor de vraagsteller onzichtbaar.
Answer Engine Optimisation (AEO): AEO is het optimaliseren van bedrijfsinformatie zodat antwoordmachines — spraakassistenten en AI-chatbots — een bedrijf als hét antwoord kiezen. Het draait om correcte, consistente gegevens en machine-leesbare informatie in de bronnen waarop die systemen steunen. AEO vult klassieke SEO aan, die mikt op posities in gewone zoekresultaten.
Generative Engine Optimisation (GEO): GEO is het optimaliseren van content en bedrijfsgegevens zodat generatieve AI-systemen zoals ChatGPT, Gemini en Perplexity een bedrijf correct beschrijven en aanbevelen in hun antwoorden. Waar klassieke SEO mikt op posities in zoekresultaten, mikt GEO op een vermelding ín het AI-antwoord zelf.
Groot taalmodel (LLM): Een groot taalmodel of LLM (large language model) is het AI-systeem achter assistenten zoals ChatGPT en Gemini, getraind op enorme hoeveelheden tekst. Het beantwoordt vragen op basis van wat het uit die teksten leerde en, steeds vaker, op basis van actuele webbronnen. Wat een LLM over een bedrijf weet, hangt dus af van wat er online over te vinden is.
AI-assistent: Een AI-assistent is een chatprogramma op basis van een groot taalmodel dat vragen in gewone taal beantwoordt; bekende voorbeelden zijn ChatGPT, Gemini en Perplexity. Steeds meer mensen vragen zo’n assistent rechtstreeks welke zaak, dienst of product ze moeten kiezen. De assistent beveelt daarbij doorgaans maar een handvol namen aan — vaak zelfs maar één.
Spraakassistent: Een spraakassistent is een assistent die je met je stem bedient, zoals Siri, Alexa of Google Assistant. Hij beantwoordt vragen — zoals waar de dichtstbijzijnde bakker is — met doorgaans één gesproken antwoord. Dat antwoord bouwt hij op databronnen zoals kaartdiensten, bedrijfsprofielen en bedrijvengidsen.
Google Bedrijfsprofiel (Google Business Profile): Het Google Bedrijfsprofiel is de gratis bedrijfsvermelding van Google die verschijnt in Google Zoeken en Google Maps, met onder meer openingsuren, adres, foto’s en beoordelingen. Het is een hoofdbron voor Google Assistant en weegt zwaar mee in lokale zoekresultaten. Een volledig en actueel profiel is de basis van lokale vindbaarheid.
Apple Business Connect: Apple Business Connect is het gratis platform van Apple waarmee een bedrijf zijn vermelding in Apple Kaarten beheert: locatie, openingsuren, foto’s en acties. Siri baseert lokale antwoorden in belangrijke mate op deze gegevens. Een zaak die er ontbreekt of foute gegevens heeft, is voor Siri-gebruikers moeilijk of niet te vinden.
Bing Places: Bing Places (Bing Places for Business) is de bedrijvengids van Microsoft achter de zoekmachine Bing. De gegevens voeden onder meer Alexa en Microsoft Copilot. Een correcte vermelding in Bing Places is daarom belangrijker dan het marktaandeel van Bing als zoekmachine doet vermoeden.
NAP-consistentie (naam, adres, telefoon): NAP staat voor naam, adres en telefoonnummer (name, address, phone). NAP-consistentie betekent dat die gegevens overal online exact hetzelfde zijn: in elke gids, op elke kaart en op de eigen website. Assistenten en zoekmachines vergelijken bronnen onderling — afwijkingen ondermijnen het vertrouwen in een bedrijf en dus zijn kans om als antwoord gekozen te worden.
Vermelding (citation): Een vermelding of citation is elke plek waar de naam, het adres en het telefoonnummer van een bedrijf online staan, zoals bedrijvengidsen en kaartdiensten. Zoekmachines en assistenten gebruiken vermeldingen als bewijs dat een bedrijf echt bestaat en dat de gegevens kloppen. Consistente vermeldingen in relevante bronnen versterken de lokale vindbaarheid.
Local pack (kaartresultaten van Google): Het local pack is het blok met een kaart en enkele bedrijfsvermeldingen dat Google bovenaan toont bij lokale zoekopdrachten. De selectie gebeurt op basis van relevantie, afstand en bekendheid — signalen die grotendeels uit het Google Bedrijfsprofiel komen. Een plek in het local pack maakt een zaak veel zichtbaarder dan een gewone zoektreffer verderop in de resultaten.
Kennispaneel (knowledge panel): Het kennispaneel is het informatieblok dat Google toont wanneer iemand op een specifiek bedrijf zoekt, met gegevens zoals openingsuren, foto’s, beoordelingen en contactinfo. De inhoud komt vooral uit het Google Bedrijfsprofiel en andere openbare bronnen. Een correct kennispaneel is vaak de eerste indruk die een klant van een zaak krijgt.
Gestructureerde data (Schema.org): Gestructureerde data is code op een website — meestal volgens de Schema.org-standaard — die machines expliciet vertelt wat er staat: dit is het bedrijf, dit zijn de openingsuren, dit is het adres. Zoekmachines en AI-systemen lezen die code om informatie betrouwbaar te begrijpen en over te nemen. Ze verhoogt de kans op rijke zoekresultaten en op correcte AI-antwoorden.
Zero-click zoekopdracht: Een zero-click zoekopdracht is een zoekopdracht waarbij de gebruiker het antwoord meteen krijgt — in het zoekresultaat, van een spraakassistent of van een AI — en dus geen enkele website meer aanklikt. Klanten kiezen daardoor steeds vaker een zaak zonder ooit haar website te bezoeken. Correcte gegevens in de bronnen zelf worden zo des te belangrijker.
Reviewsignalen: Reviewsignalen zijn de kenmerken van online beoordelingen die zoekmachines, assistenten en AI meewegen: de gemiddelde score, het aantal beoordelingen, hoe recent ze zijn en of de zaak erop reageert. Sterke reviewsignalen vergroten de kans dat een bedrijf als antwoord wordt aanbevolen. Het zijn signalen die een zaak samen met haar klanten rechtstreeks kan opbouwen.

Genoeg theorie — hoe sta jij ervoor?

Doe de gratis scan en zie meteen hoe vindbaar jouw zaak vandaag is voor spraakassistenten en AI. Gratis en vrijblijvend.